تا به حال فکرش را میکردید که همان دارویی که برای کم کردن چند کیلو وزن مصرف میکنید، بتواند سپر دفاعی بدن در برابر عود سرطان باشد؟ شاید عجیب به نظر برسد، اما تحقیقات جدیدی که قرار است در کنگره عظیم انکولوژی آمریکا (ASCO 2026) در شیکاگو ارائه شود، نشان میدهد که داروهای محبوب خانواده GLP-1 تنها برای لاغری و دیابت نیستند و دستی در کار مبارزه با سرطان هم دارند.
ASCO بزرگترین گردهمایی متخصصان سرطان در جهان است و امسال (29 می تا 2 ژوئن 2026) میزبان ارائه چندین مطالعه بزرگ درباره تأثیر داروهای GLP-1 بر پیامدهای سرطان خواهد بود. نتایجی که تا این لحظه منتشر شده واقعاً امیدوارکننده است.
اولین مطالعه از دانشگاه پنسیلوانیا نشان داده است که مصرف داروهای GLP-1 در میان 94,827 زن بین ژانویه 2022 تا ژوئن 2025، با کاهش قابل توجه بروز سرطان پستان همراه بوده است. یعنی زنانی که این داروها را مصرف میکردند، کمتر به سرطان سینه مبتلا میشدند. مطالعه دوم که توسط کلینیک مشهور کلیولند انجام شده، روی 10,225 بیمار با سرطانهای مرحله 1 تا 3 انجام شده و نتایج نشان میدهد که مصرف GLP-1 با کاهش پیشرفت بیماری در انواع مختلف سرطان از جمله پستان، پروستات، کولورکتال، پانکراس، کبد و ریه (نوع سلول غیرکوچک) همراه بوده است. جالب اینجاست که بیشترین کاهش معنادار آماری در سرطانهای ریه، پستان، کولورکتال و کبد دیده شده است.
اما این پایان ماجرا نیست. مطالعه سوم از دانشگاه ویرجینیا کامنولث روی 20,383 بیمار مبتلا به سرطان کولورکتال انجام شده و نشان میدهد که مصرفکنندگان GLP-1، بقای بدون عود و بقای کلی بهتری نسبت به افرادی که این داروها را مصرف نمیکنند، داشتهاند. یعنی نه تنها سرطان کمتر عود کرده، بلکه این بیماران بیشتر هم عمر کردهاند. در نهایت، مطالعه چهارم از کلینیک مایو در فلوریدا نشان داده که در بیماران مبتلا به سرطان اندومتر (پوشش رحم) که چاقی هم دارند، مصرف GLP-1 با کاهش میزان مرگ و میر کلی، کاهش عفونت خون (سپسیس) و کاهش متاستاز به غدد لنفاوی و احشاء همراه بوده است.
همه اینها نشان میدهد که این داروها که روزگاری فقط به چشم یک درمان لاغری به آنها نگاه میکردیم، حالا میتوانند نقش مهمی در پیشگیری و حتی بهبود پیامدهای سرطان داشته باشند. اگرچه هنوز راه زیادی تا درک کامل مکانیسم این تأثیرات باقی مانده، اما یک چیز روشن است: دوران نگاه تکبعدی به داروها به سر آمده و حالا باید منتظر نقشآفرینیهای جدید و غیرمنتظره آنها باشیم.
